ไม่ใช่ค่ะ ป้าไม่ได้ขายมันเวลากลางคืนนะคะ ไม่เคยขายเลย นี่คือสิ่งที่ผมต้องบอกทุกคนก่อน เพราะคนในหมู่บ้านชอบเล่ากันผิดๆ
ผมนั่งอยู่หน้าแผงกล้วยแขกของป้าเนียม ริมทางสายหนองบัว-ท่าตะเคียน ตรงกลางระหว่างสวนกล้วยสองแปลง ลมพัดมาจากทุ่งนาข้างๆ กลิ่นกล้วยสุกผสมกลิ่นดินชื้น หมาข้างวัดเห่าอยู่ไกลๆ ไม่รู้เห่าอะไร เห่าพักหนึ่งก็เงียบไปเอง ป้าเนียมนั่งพัดยุงอยู่หลังแผง เธอพูดติดคำว่า "เออ นี่" ทุกสามประโยคได้ เออ นี่ เธอบอกว่าคนแถวนี้ไม่มีใครกล้าซื้อกล้วยตอนหกโมงเย็นเป๊ะ เพราะแผงจะปิดเอง ไม่ใช่ป้าปิด มันปิดเอง ทุกครั้งที่ลมหยุดพัด
สามสัปดาห์ก่อน หรือจะสองสัปดาห์ ผมจำไม่แน่นะครับ ผมมาที่นี่ครั้งแรกเพื่อถ่ายรูปลงเพจท่องเที่ยวจังหวัด รถกระบะจอดข้างสวน ต้นตะเคียนใหญ่ต้นหนึ่งยืนอยู่ตรงกลางสวนกล้วยฝั่งซ้าย ลำต้นแตกเป็นโพรงลึก ป้าเนียมบอกว่าอย่าไปแหย่โพรงนั้น เออ นี่ มีนางไม้อยู่ ผมหัวเราะ เธอไม่หัวเราะด้วย เธอบอกว่าสามีของเธอเคยตัดกิ่งต้นนั้นไปทำเสาเรือนตอนสร้างบ้านใหม่เมื่อสิบกว่าปีก่อน
ตอนนั้นไม่มีใครเตือนเขา ปีถัดมาเขาก็หายไปกลางดึกตอนเดินกลับจากงานศพเพื่อนบ้าน หาศพเจอในคลองห่างจากสวนไม่ถึงร้อยเมตร ตายโหง ไม่มีบาดแผลให้เห็นสักที่ แม่บ้านข้างๆเล่าให้ป้าเนียมฟังอีกทีว่าคืนนั้นไม่มีใครเห็นอะไรเลย ทั้งที่ทางนั้นคนเดินผ่านกันทุกคืน
ผมกลับมาอีกครั้งเพราะป้าเนียมโทรมาบอกว่าอยากให้ช่วยถ่ายรูปแผงส่งให้ลูกชายที่กรุงเทพ ก่อนที่เธอจะเลิกขาย ผมถามว่าทำไม เธอไม่ตอบตรงๆ บอกแค่ว่าเดี๋ยวพระจะมาทำพิธีที่โพรงตะเคียนพรุ่งนี้เช้า ขอขมา แล้วจะปลูกต้นใหม่แทนกิ่งที่เสียไป
ลมพัดเบาๆ พาใบตะเคียนไหวเป็นจังหวะ ป้าเนียมเล่าต่อว่าหลังจากสามีตาย เธอเริ่มขายกล้วยตรงนี้ ทุกเย็นจะมีผู้หญิงคนหนึ่งมายืนดูแผงจากระยะไกล ไม่เคยเข้ามาซื้อ ผมถามว่าหน้าตาเป็นยังไง เธอบอกว่าจำไม่ได้ชัด เห็นแต่ผมยาวสยายกับผ้าถุงสีเขียวเข้ม ยืนอยู่ตรงขอบสวนฝั่งซ้ายเสมอ ฝั่งเดียวกับต้นตะเคียน
ลมหยุดพัดตอนนั้นเอง ป้าเนียมยกมือขึ้นบอกให้ผมเงียบ เธอเริ่มเก็บกล้วยลงตะกร้าเร็วๆ มือสั่นเล็กน้อยแต่คล่องแคล่วราวกับทำมานับพันครั้ง ผมมองไปที่โพรงตะเคียน ใบไม้นิ่งสนิท ไม่มีจิ้งหรีดร้องแม้แต่ตัวเดียว ทุ่งนาข้างทางไม่มีเสียงอะไรเลย
พรุ่งนี้ผมจะกลับมาดูพิธีขอขมา ป้าเนียมบอกว่าพระจะผูกด้ายสีขาวรอบต้นตะเคียน สวดให้ ไม่ไล่ ไม่ทำลาย แค่ขอคืนสิ่งที่เอาไป เธอพูดคำว่า "เออ นี่" ครั้งสุดท้ายก่อนปิดแผง มือของเธอลากผ้าใบคลุมตะกร้ากล้วยจนมิด
ผมหันไปมองต้นตะเคียนอีกครั้งก่อนขึ้นรถ โพรงลึกตรงกลางลำต้นมีบางอย่างสีเขียวเข้มพลิ้วอยู่ข้างในราวกับผ้าถุง แล้วก็หยุดนิ่ง
"Through a tree trunk" by Ruth and Dave is licensed under CC BY 2.0. To view a copy of this license, visit https://creativecommons.org/licenses/by/2.0/.